أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

567

قانون ( فارسى )

گذاشتنيى كه از ماش باشد و به‌ويژه اگر زعفران و مر همراه داشته باشد و آن را با شراب ريحانى بسرشند بسيار خوب است . پوست كيسهء گردهء خرماى نر نيز بسيار خوب است . اصلاح پينهء زياد از حد پينه تا در مرحلهء نخستين است و هنوز سفت نشده است ، داروهاى گيرندهء ذكر شده را استعمال كن كه مادهء پينه‌گذارى را برهم جمع آورده و كوچك‌تر مىكند . اما اگر به سفتى و بزرگى بيش از حد متوقع و به افراط بود ، بويژه اگر نزديك مفصل ( بند استخوان ) باشد ، ناگزير بايد گوشت اطرافش را بردرى و حك كنى تا آمادهء مداواى مورد نظر مىشود - كه اين را سابقا نيز شرح داديم . دستورات علاج اگر از شكستگى استخوان بند استخوان سفت و سخت گردد ، در مرحلهء اوّل آب گرم بر آن بپاش ! بعد از آن داروهاى نرم‌كنندهء ساخته از لعابها ، صمغها ، انواع پيه و روغنهاى نرمىبخش بر آن بگذار و يا بمال ! اگر سركهء تند و پرمايه همراه دارو باشد دارو را به ژرفا مىرساند . و اگر خرما و دنبه را بر آن بگذارى خوب است . اگر خرما و دنبهء گوسفند و روغن كنجد را درهم بسرشى و بر مفصل سفت‌شده بگذارى بسيار خوب است و در عين حال سبك و سهل است . كرچك دانه را چون آرد خرد كن و با نيمه‌اش روغن حيوانى و يك چهارم عسل مخلوط كن و بر مفصل سفت شده بگذار ! اگر روغن سوسن را با مرهمى كه موم روغن در آن به كار مىرود مخلوط كنى ممكن است براى نرم گردانيدن بند استخوان كافى باشد . داروهاى نرم‌كننده كه در علاج سقيروس ذكر شده‌اند همگى در نرم كردن مفصل سفت شده خوبند . اگر ديدى كه از اثر سفت شدن بند استخوان ، مزاج اندام به سردمزاجى مبتلا شده است ، در داروى علاجى چيزى از قبيل : سكبينه ، گند بيدستر و جواشير وارد كن ! اينك داروى تركيبى خوبى در علاج مفصل سفت شده . نسخه : ته‌نشين روغن كتان ، ته‌نشين روغن كنجد ، شنبليلهء در شير پخته و چربى دنبه را در اجزاء متساوى درهم مخلوط كن و بر مفصل بگذار ! نسخهء ديگر : بيخ خطمى ، بيخ سيماهنگ ، مقل ، اندران و گاوشير ( جواشير ) در سركهء تند و پرمايه حل شوند و بر مفصل سخت شده مالند .